25 kwietnia 2019

Piast, Kazimierz „Wielki”

W tysiącletniej historii Polski tylko jeden król otrzymał przydomek „Wielki”.

Był nim Kazimierz z rodu Piastów (lub Kazimierz Piast, jak byłoby to dzisiaj zapisane w jego dowodzie osobistym), najmłodszy syn Władysława I Łokietka i Jadwigi Bolesławówny, a zarazem ostatni monarcha z dynastii Piastów na tronie polskim.

Król Kazimierz I (jak sam siebie nazywał), czyli Kazimierz III (jak jest współcześnie nazywany z uwagi na istnienie dwóch wcześniejszych królów Polski o tym imieniu) urodził się 30 kwietnia 1310 w Kowalu pod Włocławkiem.
Mając 15 lat w 1325 roku został ożeniony z Aldoną, córką wielkiego księcia litewskiego Giedymina, która przed ślubem została ochrzczona i przyjęła imię Anna (później żenił się jeszcze trzykrotnie). Po śmierci ojca, tuż przed swymi 23 urodzinami, Kazimierz Piast został koronowany królem Polski 25 kwietnia 1333 roku.
W chwili objęcia przez niego władzy Polska zajmowała mało znaczącą, drugorzędną pozycję międzynarodową. Za jego panowania nastąpił ogromny rozkwit Polski: terytorium państwa wzrosło prawie trzykrotnie, a kraj stał się na tyle silny i wpływowy, aby zmusić wszystkich sąsiadów do respektowania interesów Polski...
Cały artykuł » czytaj więcej »

Wiśniewska, Ewa Maria

25 kwietnia 1942 w Warszawie urodziła się pani Ewa Wiśniewska, wyśmienita polska aktorka filmowa i teatralna, która swą karierę rozpoczęła już w 1959 roku będąc jeszcze uczennicą liceum, gdy zwyciężyła w konkursie "Piękne dziewczęta - na ekrany!" organizowanym przez pismo Film.
Była aktorką Teatru Ludowego, Teatru Kwadrat i Teatru Nowego, a od 1983 występuje na deskach teatru Ateneum.
W 1987 otrzymała nagrodę "Złota Kaczka" w kategorii: najlepsza polska aktorka. W tym samym roku otrzymała tytuł "Gwiazdy Sezonu Filmowego".

Cały artykuł » czytaj więcej »

24 kwietnia 2019

Różewicz, Tadeusz

Polski poeta, dramatopisarz, scenarzysta filmowy, prozaik, satyryk, tłumacz poezji węgierskiej. Jeden z najwszechstronniejszych i najbardziej twórczych kontynuatorów literackiej awangardy w kraju i na świecie. Wielokrotnie wymieniany jako kandydat do Nagrody Nobla.

Odszedł 24 kwietnia 2014 roku.


        Tadeusz Różewicz urodził się 9 października 1921 roku w Radomsku. Jego ojciec, Władysław, był niższym urzędnikiem sądowym. Matka, Stefania Maria z Gelbardów, zajmowała się domem. Tadeusz miał starszego brata Janusza i młodszego Stanisława. W gimnazjum im. Feliksa Fabianiego uzyskał małą maturę. Dalszą edukację przerwał wybuch wojny…


Cały artykuł » czytaj więcej »

23 kwietnia 2019

Ekscelencjo! Za wcześnie!

        Literatura wyprzedza i to znacznie tak zwane „życie” – czego bardzo dobrą ilustracją jest wiersz, w którym czytamy, że Polska to jest kraj bałkański, co miał króla Koschiuszkę, co wynalazł kluski i że Wiedeń wyzwolił pianista Pedriuski. Tak pisał – oczywiście na tzw. „zamówienie społeczne” poeta w koszmarnych czasach pierwszej komuny. Dzisiaj zamówienia społeczne, chociaż oczywiście nadal są, jakże by inaczej – to są obstalowywane z pozycji odwrotnej.

Cały artykuł » czytaj więcej »